| Bookmark |
| Links |
|
|
|
|
|
|
GLASKUNST IN FRIESLAND | Het oudste vensterglas. | Glas Fries museum. | Geschilderde glazen. | Het oudste vensterglas. 
De oudste middeleeuwse stukjes vensterglas zijn gevonden in het Friese Hoorn, een plaatsje op Terschelling. Een Rotterdamse architect, Klaas Imke Ruige, werkte van 1963 tot 1969 mee aan de restauratie van de kerk en vond toen honderden stukjes vrolijk gekleurd glas. Vroeger vormden al die stukjes samen hele mooie kerkramen. Met veel kleur en prachtige versieringen. Maar zo zagen ze er niet meer uit toen ze gevonden werden. Eerst moesten ze worden schoongemaakt.De grote stukken vuil werden verwijderd waarna ze met gedestilleerd water werden gewassen. Toen werd aangekoekt vuil met een elektrische tandenborstel verwijderd en werden de stukjes in geconcentreerd schoonmaak azijn gelegd. De rest werd er voorzichtig met een mesje afgeschraapt. Daarna heeft hij maanden gepuzzeld tot ongeveer weer te zien was hoe mooi de ramen geweest moesten zijn. Het boek ‘Geloof in glas’ is door hem geschreven over deze gebeurtenissen. Tegenwoordig liggen de
glasstukjes tentoongesteld in vitrines in de hervormde kerk van Hoorn, waar
ze gevonden zijn. Façon de Venise fluitglas uit de 17de eeuw.
In Italië, in Venetië was men in staat ragdun, helder glas te blazen. Het geheim van dit cristallo – waar het woord kirstal van afgeleid is - moest binnen de stad blijven en het was de glasmakers verboden om met hun kennis naar elders te vertrekken. Natuurlijk gebeurde dit wel en het licht cristallo, dat hier gemaakt werd, van het einde van de 16de eeuw kreeg de naam ‘Façon de Venise’, dat op de manier van Venetië betekent. De kelk van dit fluitglas is gegraveerd met een diamantstift, die in de hand gehouden werd als een potlood. Een uiterst risicovolle bezigheid, want het glas is zeer fragiel. De engelen dansen al ruim drie eeuwen over dit glas, dat het belangrijkste glas in de collectie van het Fries Museum is. Façon de Venise wijnglas uit het derde kwart van de 17de eeuw.
In de 17 eeuw waren de mythologische verhalen van Ovidius enorm populair. Op dit wijnglas is heel passend het verhaal gegraveerd van Bacchus en zijn liefde voor Ampelos, de zoon van een nimf en een sater. Als Ampelos sterft tijdens een gevecht met een stier, verandert Bacchus hem in een wijnrank. Op het glas houdt Bacchus een druiventros in zijn hand, die afkomstig is van de druivenstok naast hem, van Ampelos, zijn herschapen liefde. David en Jonathan in de 18de eeuw.
Op de kelk van dit glas zijn twee mannen in een Romeinse dracht
gegraveerd, die elkaar de hand reiken. Het zijn David en Jonathan. Zij zijn
een symbool voor hechte mannenvriendschap. Men hief een dergelijk glas om de
vriendschap te vieren of te bevestigen. Het graveren van dergelijke glazen
werd in de 18de eeuw professioneel gedaan. Namen van graveurs zijn echter
nauwelijks bekend, omdat de glazen vrijwel nooit gesigneerd werden.
De oudste geschilderde
glazen die gevonden zijn in een Friese kerk dateren uit 1637 en waren
gemaakt door de Leeuwarder Jaques Vredeman. De afbeelding ging over twee
ossen die in de sage over die kerk een belangrijke rol speelden. liefde : kinderen met
vlammend hart In het revolutiejaar 1795
was men niet meer geïnteresseerd in wapens. Dat deed de belangstelling voor
wapenglazen verdwijnen. Dit betekende een neergang voor de Friese
glasschilderkunst. Dat was erg jammer want in de 17e eeuw stonden steden als
Leeuwarden en Sneek bekend als centra van glazenierskunst en glasschrijvers. |
